Açık kaynak ve kapalı kaynak kodlu yazılım

Açık kaynak yöntemi, açık kaynak topluluğu içindeki bir düşünme ve işbirliği biçimidir. Bu felsefe, düşünce özgürlüğünü ve şeffaflık, işbirliği, hizmet sağlama, dahil etme ve topluluk gibi temel ilkeleri esas alır. Topluluklar tarafından geliştirilen fikir ve yazılım alışverişi, eğitim, devlet, hukuk, sağlık ve üretim gibi sektörlerde yaratıcı, bilimsel ve teknolojik ilerlemelere yön vermiştir. Bu hareket, küresel bir topluluğun, hem bireysel hedeflerde hem de grup hedeflerinde kaynak kod aracılığıyla işbirliği yapması, bunları paylaşması ve desteklemesi için bir yöntem oluşturmuştur.

Açık kaynak kodlu yazılım, işbirliğine dayanır ve kaynak kodunu kullanmak, değiştirmek ve birbiriyle paylaşmak için topluluk üretimini ve meslektaş incelemesini esas alır. Geliştiriciler, hem toplu hem de bireysel olarak daha yenilikçi yazılım çözümleri oluşturmak için içgörüleri, fikirleri ve kodları paylaşırlar. Bu ölçeklenebilir ve esnek yazılım, kaynak koduna sahip herkesin daha iyi yeniden kullanılabilirlik ve erişilebilirlik için bu kodu değiştirebilmesine, geliştirebilmesine ve yeniden dağıtabilmesine olanak tanır. Açık kaynak yazılım, kolektif üretim ve toplu işbirliğinin temel ilkeleriyle çalışır ve son kullanıcılar için daha sürdürülebilir yazılım geliştirme oluşturur.  

Kapalı kaynak yazılım (CSS), halka dağıtılmayan özel mülkiyetli yazılımdır. Bu yazılım şifrelidir; bu nedenle, yalnızca kodu oluşturan ilk yazarlar, kaynak kodunu yasal olarak kopyalama, değiştirme, güncelleme ve düzenlemeye ilişkin münhasır haklara sahiptir. Kapalı yazılım, son kullanıcının uygulamayla yapabileceği işlemlere ilişkin kısıtlamalar getirerek, kullanıcıların kaynak kodunu değiştirmesini, paylaşmasını, kopyalamasını veya yeniden yayınlamasını engeller.

Açık ve kapalı kaynağa ek olarak, FOSS (Ücretsiz/Açık Kaynak Kodlu Yazılım), kullanıcıların yazılıma daha felsefi bir bakış açısıyla erişmelerine olanak tanır. FOSS bünyesinde, kullanıcıların özgürlüklerini korumayı amaçlayan Free Software Foundation (FSF) ve güvenilir yazılımların teknik değerlerini güvenceye almayı amaçlayan Open Source Initiative (OSI) bulunur. GPL, LGPL ve BSD lisansları dahil olmak üzere, ticari olarak kullanılabilen, değiştirilebilen ve satılabilen çok çeşitli ücretsiz yazılım lisansları bulunur.

En popüler açık kaynak kodlu yazılım lisanslarından bazıları şunlardır:

  • MIT License©: MIT License, kullanıcıların orijinal kodu çok az kısıtlamayla değiştirmelerine olanak tanıyan, ücretsiz bir yazılım lisansıdır. 
  • GNU General Public© (GPL): GNU, son kullanıcılara yazılımı çalıştırma, inceleme, paylaşma ve değiştirme becerisini garanti eden bir dizi ücretsiz yazılım lisansıdır. 
  • Apache®: Apache License 2.0, kullanıcıların yazılımı herhangi bir amaçla kullanmalarına, değiştirmelerine ve dağıtmalarına olanak tanıyan ücretsiz bir yazılım lisansıdır. 
  • BSD: Bu lisansın geliştiriciler üzerinde daha az kısıtlaması vardır ve kullanıcıların değişiklikleri paylaşmak zorunda kalmadan kodu kullanmalarına ve değiştirmelerine olanak tanır.
  • MySQL™: MySQL; mySQL Standard Edition ve MySQL Enterprise Edition olmak üzere iki ayrı lisansa sahip, açık kaynaklı bir veritabanı yönetim sistemidir.
  • SUSE: SUSE Linux, açık kaynak kodlu Linux çekirdeği üzerinde oluşturulmuştur ve sistem ve uygulama yazılımıyla birlikte dağıtılır.
  • Ubuntu®: Ubuntu; masaüstü, bulut ve IoT platformlarında yayınlanan ücretsiz ve açık kaynak kodlu yazılımlardan oluşan bir Linux dağıtımıdır.

Unix® ve Linux'un geçmişi

Unix geliştirmesi, 1969'da AT&T® Bell Labs'de tescilli, ancak lisanslanabilir bir ürün olarak başlamıştır. Sonraki on yıl içinde, Unix geliştirmesinin Bell Labs dışında ilk kullanıma sunulan V6 da dahil olmak üzere birden fazla sürümü yayınlandı.

Bu kod, yeni dilin yapısı nedeniyle kısa sürede akademik topluluğun dikkatini çekti. Berkley'deki California Üniversitesi, kendi Unix'ini geliştirmeye başladı ve kısa bir süre sonra Berkley Software Distribution (BSD lisansı) adında akademik bir sürüm geliştirdi. Aynı anda, AT&T de System V içinde kendi Unix sürümünü geliştirdi. Bu iki sürüm, sonunda Unix'in birleşik yedinci sürümünü oluşturmak üzere birleştirdi ve daha sonra Sun Solaris, FreeBSD, NetBSD ve OpenBSD gibi programlara dönüştü.

1984 yılında, Richard Stallman, GNU (GNU’s Not Unix) adında ücretsiz bir Unix klonu oluşturdu. Bu sürüm serbestçe kullanılmaya, değiştirilmeye ve gerektiğinde yeniden dağıtılmaya açıktı. 1991 yılında, Linus Torvalds, "Linux" ya da Linux çekirdeği olarak bilinen işletim sistemi çekirdeğini oluşturdu. FSF ve BSD bileşenleriyle birlikte Linux, tam bir işletim sistemi haline geldi. Şu anda birkaç mimari üzerinde çalışan ürün, köklü Unix satıcı firmaları tarafından benimsenmiş durumda veya destekleniyor.


Kuruluşlarda açık kaynak

Kurumsal açık kaynak, açık kaynaktan çok daha fazlasıdır; açık kaynak üzerinde çalıştırılan, isteğe bağlı olarak lisanslanan tek bir açık kaynak kitaplığının bütünleştirilmesidir. Bir ürünün kurumsal açık kaynak olması için, güvenlik sorunlarına müdahale edebilecek bir güvenlik ekibi tarafından test edilmesi, ayarlanması ve güvenlik kusurları açısından incelenmesi gerekir. Kurumsal açık kaynak aynı zamanda, tek oturum açma (SSO) ve tek oturum açma platformlarıyla entegrasyon ve dizin yönetimi gibi kullanışlı özelliklere sahiptir.

Kurumsal BT ortamları, çok fazla yatırım ve planlama gerektirir; bu da çoğu zaman yazılımların, uygulamalar kurulana kadar güncelliğini yitirmesine neden olur. Bu uygulamalar ayrıca, genellikle hizmet sözleşmelerinde belirtilen ek eğitimleri ve sertifikaları gerektirir. Ancak, kurumsal açık kaynak, farklı hızlarda hareket eden bilgi ve bileşenlerle öngörülebilir bir yaşam döngüsüne sahiptir. Bu yazılımlar, önemli uygulamalarla birlikte uzun ömürlüdür; örneğin, Red Hat® Enterprise Linux 10 yıllık bir yaşam döngüsüne sahiptir.   

Pek çok şirket ve birey, çok yönlülüğü, güvenliği, gelişimi, topluluğu, eğitimi ve istikrarı nedeniyle, özel veya ticari yazılımlar yerine açık kaynak kodlu yazılımları kullanmayı tercih etmektedir. Açık kaynak kullanmanın bazı avantajları; maliyet ve tasarruf, kodu özelleştirme esnekliği ve tek bir satıcı firma yerine bir topluluktan yararlanma özgürlüğü olarak sayılabilir. Açık kaynağın şunlar gibi bazı dezavantajları da vardır: ortalamanın altında destek, yetersiz düzeyde dokümantasyon, aşırı karmaşıklık, uygun olmayan reklam ve güvenlik açıkları.

Halen patentli yazılımlara ihtiyaç duyanlar için, güncel olmayan yazılımlar, toplu ürünler, daha yüksek veya beklenmedik maliyetler, akıl karıştıran lisans düzenlemeleri ve tek bir satıcı firmaya bağımlılık gibi dezavantajlar vardır. Bununla birlikte bazı şirketler; tek noktadan alışveriş, ölçeklenebilir kurumsal düzeyde ürünler, profesyonel arayüz, rutin güncellemeler, programlama gerektirmeme, uygulamalar ve ürünlerle entegrasyon gibi avantajlar nedeniyle tek bir satıcı firmaya yönelmektedir.  


Tarih ve gelişim

Açık kaynağa bağlılık

IBM gibi pek çok kurumsal şirket, yeni toplulukları desteklemekten, lisansların geliştirilmesine katkıda bulunmaya, yönetişim ve standartları desteklemeye kadar çeşitli şekillerde açık kaynağa bağlılık göstermiştir.

Esnek Blockchain çerçeveleri

Yenilikçi şirketlere küresel iş dönüşümü konusunda yardımcı olan Blockchain çerçevesi Hyperledger Fabric hakkında daha fazlasını keşfedin.

Kaynaklar

Kurumsal açık kaynağa yönelik uzmanlık

Kuruluşunuzun açık bir kurumsal ortamı desteklemek için nasıl açık kaynak oluşturabileceğini, benimseyebileceğini ve ölçekleyebileceğini öğrenin.

Yeni açık projeler

Geliştiricilerimiz Blockchain, konteynerler ve yapay zeka için yeni açık kaynak kodları oluşturuyorlar.

Forrester pazar araştırması

Kuruluşların büyük ölçekli yazılımların benimsenmesi için açık kaynak teknolojisinden nasıl yararlandıklarını öğrenin.

Çözümler

Linux sunucu çözümleri

Daha iyi esneklik ve kontrol için Linux'u şirket içindeki ve buluttaki BT altyapınızla bütünleştirin.

IBM Z üzerinde Linux

IBM Z anabilgisayar platformundaki Linux işletim sistemi, hibrit bir çoklu bulut üzerinde veri gizliliği ve siber güvenlik özellikleri sunar.

IBM LinuxONE

Kritik uygulamalar için optimum güvenlik ve ölçeklenebilirliğe sahip, güvenli açık kaynak kodlu yazılım sunucusunu keşfedin.

Enterprise Linux on Power Systems™

Bu işletim sunucuları ve açık altyapıdan yararlanarak modern iş yükleri için büyük miktarda veriyi yönetin.

IBM AIX® işletim sistemi

Güvenilir güvenlik ayarları, benzersiz çalışma süresi ve garantili yatırım koruması ile ölçeklenebilir standartlara dayalı bir işletim sisteminden yararlanın.

IBM Cloud üzerinde Red Hat uygulamaları

Red Hat ile, IBM genel ya da özel bulutu üzerinde devreye almak üzere uygulamalar oluşturabilir ve geliştirebilirsiniz.